ZŁOTY STOK - Na styku makroregionów

(Inf. wł.). Przeszłość tej miejscowości wiąże się z wydobyciem rud zawierających złoto i arsen, co czyniono już ponad tysiąc lat temu. Przez kolejne stulecia nadawano jej kształt powiązany z tą monokulturą gospodarczą. Dziś jest on jeszcze doskonale widoczny w wielu częściach Złotego Stoku, w których nie da się nie zauważyć innych przykładów wartościowych historycznie, ale i współcześnie.

 

Na pograniczu dwóch makroregionów, czyli Przedgórza Sudeckiego oraz Sudetów Wschodnich znajduje się miasteczko o niezwykle bogatych tradycjach górniczych. To tutaj w ciągu wieków funkcjonowania kopalni i hut z miejscowych bogactw naturalnych pozyskano łącznie około 16 ton złota. Przyczynili się do tego gwarkowie wydobywający urobek w okolicznych wyrobiskach, np. w Górze Sołtysiej, oraz hutnicy poddający go obróbce. Czytelnie zachowały się ślady ich działalności w dawnej kopalni złota zagospodarowanej na obiekt turystyczny. Dziś są dni, że do jej zwiedzenia ustawiają się ogromne kolejki zainteresowanych, z których już zdecydowanie mniej osób kieruje swoje kroki do innych obiektów stworzonych w Złotym Stoku na potrzeby lub w związku ze złotonośnym górnictwem. Takim są choćby fundamentowe pozostałości po dawnym Cesarskim Urzędzie Górniczym (od r. 1484) na dzisiejszym Placu Kościuszki odsłonięte kilka lat temu podczas jego przebudowy. To także budynek mennicy książęcej z lat 1520-1620, w której bito złote monety. 

 

Od mennicy i kopalni wcale blisko jest do dawnego XVI-wiecznego kościoła ewangelickiego powstałego na potrzeby miejscowych wiernych. Współcześnie został zaadaptowany na centrum turystyczno-kulturalne, z którego szczytu, tj. dawnej dzwonnicy, rozpościera się widok na miasteczko, Góry Złote będące częścią ziemi kłodzkiej i Przedgórze Paczkowskie. Wędrowcom czy rowerzystom chętnie przedstawiają się wiekowe kamieniczki zarówno w sąsiedztwie ratusza, jak i nieco dalej, też wzniesione przez rodziny związane z lokalnym górnictwem albo z przemysłem wybuchowym wyrosłym na jego bazie w I połowie XVII stulecia. 

 

Władze samorządowe Złotego Stoku pozostają w aktywności na rzecz zwiększenia zainteresowania i innymi jego zabytkowymi i turystycznymi obiektami. Na pewno zalicza się do nich okazały neogotycki kościół parafialny na Skwerze Jana Pawła II, XIX-wieczne wapienniki królewny Marianny Orańskiej przydatne przy budowie jej pałacu w Kamieńcu Ząbkowickim czy Skalisko. To ostatnie jest pozostałością po kamieniołomie, w części opanowanym przez przyrodę obszarem m.in. z unikatową fauną i florą. I do niego można dojść bądź dostać się rowerem, bowiem wpisuje się w sieć ścieżek pieszo-rowerowych wykonanych w ostatnich latach, a ułatwiających dotarcie np. do Leśnej Doliny - dawnego kamieniołomu wapienia, w części wypełnionego wodą - albo niedawno powstałego, też przywodnego terenu rekreacyjnego w rejonie złotostockich mokradeł.

 

Tak więc znajdujący się na styku dwóch makroregionów Złoty Stok sam sobą stanowi ciekawą ofertę turystyczną co najmniej na jeden dzień, a w połączeniu z "odkrywaniem" uroków okolicy - np. Paczkowa, Kłodzka, Lądka-Zdroju lub Kamieńca Ząbkowickiego, także czeskiej Bilej Vody - nawet na dłużej. Można o tym przekonać się jeszcze choćby w ostatnim tygodniu wakacji.